Ιστορικό Συμποσίων

επιστημονική προσέγγιση και ανάλυση

Το ΚΕ.ΜΙ.ΠΟ. έχει διοργανώσει από το 2003 ως σήμερα 8 Συμπόσια για την εκτενή ανάλυση ζητημάτων σχετικά με την μικρασιατική καταστροφή, με την υποδοχή και ένταξη των προσφύγων της Μικράς Ασίας και με τον σπουδαίο Μικρασιατικό Πολιτισμό, με την πανελλαδική συμμετοχή επιστημόνων εθνικού και διεθνούς κύρους.

Τα πρακτικά των Συμποσίων με τις ολοκληρωμένες εισηγήσεις των ομιλητών είναι διαθέσιμα σε ψηφιακή μορφή για καταφόρτωση.

2004

1ο Συμπόσιο

Ο Ελληνισμός της Μικράς Ασίας από την Αρχαιότητα μέχρι την Μεγάλη Έξοδο

Τιμώμενο πρόσωπο ο Κωνσταντίνος Δεσποτόπουλος

Εισηγητές

  • Ιάκωβος Ακτσόγλου: Η Επαρχιακή διοικητική οργάνωση του Οσμανικού κράτους, κατά τα τέλη του 19ου αι.
  • Νίκος Βικέτος: Η σωματειακή δραστηριότητα των Ελληνίδων στη Σμύρνη.
  • Γιώργος Γιαννακόπουλος: Η Ελληνική Κοινότητα της Πόλης κατά τα τελευταία χρόνια της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας (1909 – 1923).
  • Μαριάνθη Καπλάνογλου: Εισαγωγές και κατακλείδες στο Ελληνικό λαϊκό παραμύθι, με έμφαση στο παραμύθι των Μικρασιατών προσφύγων.
  • Παρασκευάς Κονόρτας: Η οργάνωση της Ορθόδοξης Εκκλησίας στη Μ. Ασία (14ος-18ος αι.)
  • Πέτρος Λινάρδος: Ρίζες και εξέλιξη του Μικρασιατικού αθλητισμού από την αρχαιότητα μέχρι το 1922.
  • Χρήστος Μπαλόγλου: Ο Αριστοτέλης στη Μ. Ασία.
  • Νίκος Νικολούδης: Ο Ελληνισμός της Μικρασίας στο λυκόφως της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας (15ος αι.).
  • Αρχοντία Παπαδοπούλου: Η εκπαιδευτική πορεία του ευρύτερου Μικρασιατικού χώρου.
  • Θεοδόσης Πυλαρινός: Οι ελάσσονες Μικρασιάτες λογοτέχνες του Β΄ μισού του 20ου αι.
  • Θεοφάνης Σουλακέλλης: Μουσική και μουσικοί στη χερσόνησο της Μ. Ασίας.
  • Πηνελόπη Στάθη: Καραμανλίδικα, γλώσσα επικοινωνίας και δημιουργίας.
  • Κωνσταντίνις Φωτιάδης: Οι κρυπτοχριστιανοί του Πόντου.
  • Βασίλειος Χομπάς: Στατιστική του Ηροδότου. Ποσοτικά σχόλια.
  • Αθανάσιος Χρήστου: Η ίδρυση του Πανεπιστημίου της Σμύρνης και η άνθηση των γραμμάτων στην Ιωνία.
  • Δημήτριος Ψαρρός: Η οικιστική ιστορία της περιοχής των Κυδωνιών.
2005

2ο Συμπόσιο

Παιδεία – Εκπαίδευση στις αλησμόνητες πατρίδες της Ανατολής

Τιμώμενο πρόσωπο η Ελένη Γλύκατζη-Αρβελέρ

Εισηγητές

  • Δαυϊδ Αντωνίου: Η Εκπαιδευτική κατάσταση στην περιοχή της Ελληνικής Διοίκησης Σμύρνης (ζώνης Σεβρών) 1919 -1922.
  • Λήδα Ιστικοπούλου: Το Ελληνογερμανικό Λύκειο Κυριάκου Γιαννίκη και η Επαγγελματική Εκπαίδευση στη Σμύρνη.
  • Αντώνιος Καζαντζόγλου: Τα σχολεία των Τυάνων στην Καππαδοκία.
  • Παρασκευάς Κονόρτας: Η οργάνωση της Εκπαίδευσης στην Οθωμανική Αυτοκρατορία (μέσα 19ου – αρχές του 20ου αι.) Ο ρόλος και οι επιδιώξεις της Οθωμανικής Διοίκησης.
  • Μαρίνα Λίτινα: Το Παρθεναγωγείο του Πατριαρχείου Ιεροσολύμων στην Κωνσταντινούπολη.
  • Θεοφάνης Μαλκίδης: Κοινωνικές και πολιτικές διαστάσεις της Ελληνικής Παιδείας στον Πόντο.
  • Χάρης Μπαμπούνης: Η εκπαιδευτική πραγματικότητα στη Μ. Ασία (1873-77). Τόποι και κοινότητες, σύλλογοι και σχολεία.
  • Αρχοντία Παπαδοπούλου: Η Εκπαίδευση στη Μαγνησία της Μ. Ασίας.
  • Ιορδάνης Παπαδόπουλος: Η εκπαίδευση στην Καππαδοκία από τις αρχές του 19ου αιώνα ως την ανταλλαγή των πληθυσμών.
  • Νίτσα Ευτυχίδου-Παραρά: Η Αναξαγόρειος Σχολή Βουρλών.
  • Αντώνιος Παυλίδης: Οικουμενικό Πατριαρχείο και Οθωμανικό Κράτος, κατά το δεύτερο μισό του 19ου αι.΄Οψεις της εκπαίδευσης του Μικρασιατικού Ελληνισμού.
  • Κωνσταντίνις Πιτσάκης: Ο Μικρασιατικός χώρος στην ιστορία της νεοελληνικής νομικής Παιδείας.
  • Θεοδόσης Πυλαρινός: Μαργαρίτης Ευαγγελίδης και «Ανατολή».
  • Χάρης Σαπουντζάκης: Παιδεία – Εκπαίδευση στο χώρο της Μητροπόλεως Πισιδίας.
  • Χρίστος Σολδάτος: Η ζωή του υπόδουλου Μικρ. Ελληνισμού, η συνδρομή των σχολείων και η συμβολή του Οικ. Πατριαρχείου στην οργάνωση της ζωής και της Παιδείας του.
  • Κωνσταντίνος Φωτιάδης: Η Εκπαίδευση στον Πόντο.
  • Αθανάσιος Χρήστου: Η ίδρυση του Πανεπιστημίου της Σμύρνης και ο Κων. Καραθεοδωρή (1873-1950).
2007

3ο Συμπόσιο

Τρεις χιλιετίες Μικρασιατικού Πολιτισμού: Επιστήμες-Γράμματα-Τέχνες

Τιμώμενο πρόσωπο η Νάνσυ Χόρτον

Εισηγητές

  • Νικ. Ουζούνογλου: Μ. Ασία: Γενέτειρα των Επιστημών.
  • Πασχάλης Ανδρούδης: Οι Βυζαντινοί σταυροειδείς εγγεγραμμένοι ναοί της Καππαδοκίας.
  • Εμμανουήλ Βαρβούνης: Μικρασιατικός και Σαμιακός λαϊκός πολιτισμός: Ταυτότητες και ετερότητες.
  • Χρυσόθεμις Σταματοπούλου-Βασιλάκου: Το Ελληνικό Θέατρο στη Σμύρνη.
  • Νίκος Βικέτος: Το εβδομαδιαίο θρησκευτικό περιοδικό της Σμύρνης «Ιερός Πολύκαρπος» κατά την πρώτη περίοδο της εκδοτικής πορείας του (1911-1914).
  • Ευστράτιος Ζεγκίνης: Θρησκευτικές και πολιτιστικές σχέσεις των ετεροδόξων δερβίσηδων της Μικρασίας με τους ελληνορθόδοξους πληθυσμούς.
  • Βασίλειος Καραγεώργος: Η σημασία της Μ. Ασίας για το Βυζάντιο.
  • Βασίλειος Κυριατζόπουλος: Το Πατριαρχείο της Αντιοχείας και η προσφορά του στο χριστιανικό πολιτισμό της Μικρασίας.
  • Νίκος Λυγερός: Η πολιτιστική συμβολή του Απολλώνιου της Πέργης στη γεωμετρική επιστήμη.
  • Θεοφάνης Μαλκίδης: Μορφές του Πολιτισμού στον Πόντο.
  • Φλωρίν Μαρινέσκου: Πολιτικές προσωπικότητες του Ελληνισμού που έδρασαν στον ευρύτερο Μικρασιατικό χώρο: Οικογένειες Μουρούζη – Υψηλάντη.
  • Γεώργιος Ματσόπουλος: Η ιατρική παράδοση στη Μικρά Ασία.
  • Μελέτιος Μελετόπουλος: Οικονομικές προϋποθέσεις του Μικρασιατικού Πολιτισμού.
  • Χρήστος Μπαλόγλου: Η πολιτιστική πολιτική των Ατταλιδών Βασιλέων της Περγάμου.
  • Γιώργος Ντέλλας: Οι σταυροθολιακές εκκλησίες των Εισοδίων της Θεοτόκου και του Αρχαγγέλλου Μιχαήλ Ταξιάρχη στο Λιβίσι της Λυκίας.
  • Χαράλαμπος Παπασωτηρίου: Το Βυζάντιο στη Μ. Ασία.
  • Αντώνιος Παυλίδης: Η δυναμική της Μικρασιατικής παράδοσης.
2009

4ο Συμπόσιο

Πολιτικοί, κοινωνικοί, οικονομικοί θεσμοί των Ελλήνων της Μικράς Ασίας κατά τους νεότερους χρόνους

Τιμώμενο πρόσωπο ο Φώτης Κόντογλου

Εισηγητές

  • Σία Αναγνωστοπούλου: Οι κοινότητες της Μ. Ασίας την περίοδο του εκδυτικισμού της Οθωμανικής Aυτοκρατορίας.
  • Βασιλειάδου Μαρία: Οι κοινωνικές ομάδες και η σημασία τους στον Πόντο.
  • Γαβριήλ Αρχάγγελος: Καππαδοκικές κοινότητες και μετανάστες, διοικητικοί θεσμοί, λειτουργίες και οργανώσεις.
  • Γιώργος Γιαννακόπουλος: Τα τελευταία χρόνια του Ελληνικού Φιλολογικού Συλλόγου Κων/πόλεως.
  • Χάρης Εξερτζόγλου: Οι τραπεζικές δραστηριότητες στην Οθωμανική Αυτοκρατορία (19ος-αρχές 20ου αι.).
  • Στέλιος Καψωμένος: Η Σινασός του Σεραφείμ Ρίζου: Μελέτη μιας Καππαδοκικής κοινωνίας στην ακμή της.
  • Έλια Κυφωνίδου: Το ανατολικόν ιδεώδες: Η άλλη όψη της «Οργάνωσης Κωνσταντινουπόλεως».
  • Αχιλ. Λέρας – Λ. Σαββίδου – Ε. Σαμαράς: Ο σύλλογος «Μέριμνα Ποντίων Κυριών Τραπεζούντας».
  • Θεοφάνης Μαλκίδης: Ο Ελληνικός αθλητικός σύλλογος «Πόντος» Μερζιφούντας.
  • Ιωάννης Μπακιρτζής: Εικόνες της ζωής στη Σμύρνη του 19ου αι. από περιηγητές και εφημερίδες της εποχής.
  • Χάρης Μπαμπούνης – Στέλιος Μουζάκης: Χριστιανικές κοινότητες και αδελφότητες στη Μ. Ασία, κατά τις αρχές του 20ου αι. (από τον Κώδικα Αλικαρνασσού-Μπουντρούμ).
  • Φαίδων Παπαθεοδώρου: Τα μεταλλεία, βασικός παράγοντας στην ανάπτυξη και στη διαμόρφωση του χαρακτήρα του οικισμού της Μπάλιας.
  • Θεοδόσης Πυλαρινός – Νίκος Βικέτος: Κανονισμοί Σμυρναίικων ομίλων, συλλόγων, λεσχών και αδελφοτήτων.
  • Σαριάτ Παναχί Μωχάμαντ: Όψεις της οικονομικής ζωής των ορθοδόξων της Πισιδίας από την Οθωμανική κατάκτηση ως τον 19ο αι.
  • Κωνσταντίνος Φωτιάδης – Κυριακή Αμαραντίδου: Το προσφυγικό ζήτημα μέσα από τις αγορεύσεις Ελλήνων – προσφυγικής καταγωγής – βουλευτών.
  • Κυριάκος Χατζηκυριακίδης: Ο οικονομικός βίος των Ελλήνων στο ανθρακοφόρο λεκανοπέδιο της Ποντοηράκλειας.
2011

5ο Συμπόσιο

Η συμβολή των προσφύγων στην Πολιτική, Πολιτιστική και Οικονομική ανάπτυξη της Ελλάδας

Τιμώμενο πρόσωπο ο Χάρης Σαπουντζάκης

Εισηγητές

  • Γεώργιος Μαυρογορδάτος: Η σπουδαιότερη συμβολή των προσφύγων στην ανάπτυξη της Ελλάδας.
  • Βλάσης Αγτζίδης: Πρόσφυγες του ’22 στην Ελλάδα: Κοινωνικές και ιδεολογικές συγκρούσεις.
  • Μιχάλης Βαρλάς: «Δεύτερη γενιά προσφύγων»: Απόπειρα καθορισμού ενός ασαφούς όρου.
  • Γαβριήλ Αρχάγγελος: Οι μικρασιάτες λογοτέχνες ως συντελεστές της πολιτιστικής ανάπτυξης της χώρας μας και του ομαλού κοινωνικού μετασχηματισμού.
  • Λάζαρος Εφραίμογλου: Η συμβολή των προσφύγων στην βιομηχανική ανάπτυξη της Ελλάδας.
  • Νίκος Ιντζεσίλογλου: Η συμβολή των Καππαδοκών στο σύγχρονο πολιτισμό, καθώς και στη πολιτιστική, οικονομική, κοινωνική ζωή του νέου Ελληνισμού.
  • Ιωάννης Κατιμερτζόγλου: Οι πρόσφυγες βουλευτές της 4ης Συντακτικής Εθνοσυνέλευσης (1924).
  • Γιάννης Κιηγμάς: Προσφυγική ζωή και δημιουργία.
  • Λένα Κορμά: Πρόσφυγες και κρατική πολιτική στην υγειονομική αναδιοργάνωση της Ελλάδας του μεσοπολέμου.
  • Θεοφάνης Μαλκίδης: Η (πολιτική) πορεία και διαδρομή των προσφύγων στην Ελλάδα.
  • Μελέτιος Μελετόπουλος: Η διαμόρφωση και η εξέλιξη της μικρασιατικής ταυτότητας και η συμβολή της στην πολιτιστική, κοινωνικοοικονομική ανάπτυξη της Ελλάδας.
  • Άλκης Ρήγος: Η συμβολή των προσφύγων του 1922 στην ανάπτυξη της ελληνικής κοινωνίας.
  • Γεώρ. Ρυζιώτης – Δημ. Κιηγμάς: Αδριανούπολη – Ορεστιάδα: Η διπλή προσφυγιά.
  • Αλέξανδρος Χαρκιολάκης: Γιάννης Κωνσταντινίδης (1903-1984): Η συνεισφορά ενός Σμυρνιού στην έντεχνη νεοελληνική μουσική.
2013

6ο Συμπόσιο

Η κοινωνική μέριμνα στις Ελληνικές Κοινότητες της Μικράς Ασίας κατά τους νεότερους χρόνους

Τιμή στη Μεγάλη του Γένους Σχολή

Εισηγητές

  • Κων/νος Φωτιάδης – Σοφία Ηλιάδου-Τάχου: Η κοινωνική μέριμνα στον Πόντο.
  • Μαρία Βεϊνόγλου: Οι αδύναμοι της Κοινότητος του Νεβ-Σεχίρ 19ος-20ος αι.
  • Δρ. Λάζαρος – Ε. Βλαδίμηρος: Νοσοκομειακή περίθαλψη και σχολική υγιεινή στη Σμύρνη.
  • Δρ. Αριστείδης – Γ. Διαμαντής: Συνθήκες υγιεινής και η συμμετοχή των υγειονομικών κατά τη χρονική περίοδο της Μικρασιατικής εκστρατείας.
  • Ευθυμία Κάννερ: Οι αντιλήψεις για την φτώχεια στην Οθωμανική Αυτοκρατορία των Ελληνορθόδοξων – Η φιλανθρωπία στην Κωνσταντινούπολη.
  • Νίκη Καλτσόγια-Τουρναβίτη – Φαίη Παπαϊωάννου: Η κοινωνική δράση των πολιτιστικών συλλόγων στην Κωνσταντινούπολη κατά τον 19ο αι. και η συμβολή τους στην γυναικεία χειραφέτηση.
  • Φωτεινή Καραμαλούδη: Τα φαρμακεία της Σμύρνης και ο ρόλος τους στη δημόσια υγεία.
  • Θεοφάνης Μαλκίδης: Κοινωνική μέριμνα και Γενοκτονία των Ελλήνων. – Ορφανά και Ορφανοτροφεία στον Πόντο.
  • Κωνσταντίνος Νίγδελης: Κοινωνική πολιτική στην Καππαδοκία. Μία πρώτη ιστορική προσέγγιση με βάση τους κοινοτικούς καταστατικούς χάρτες.
  • Σπυρίδων Πλουμίδης: Η αυτοσυνειδησία των Ελλήνων Ορθοδόξων κατοίκων της Καππαδοκίας μέσα από φιλανθρωικές και φιλεκπαιδευτικές δραστηριότητες (19ος – 1922).
  • Θεοδόσης Πυλαρινός: Κανονισμοί φιλανθρωπικού περιεχομένου και κοινωνικής μέριμνας για το ελληνικό στοιχείο της Κωνσταντινούπολης.
  • Ειρήνη Σαρίογλου: Η φιλεκπαιδευτική και φιλανθρωπική δράση του Ελληνικού Φιλολογικού Συλλόγου Κωνσταντινουπόλεως.
2015

7ο Συμπόσιο

Η θέση και ο ρόλος της Μικρασιάτισσας κατά τους νεότερους χρόνους, έως το 1922

Τιμώμενο πρόσωπο η Μέλπω Λογοθέτη-Μερλιέ

Εισηγητές

  • Νίκη Καλτσόγια-Τουρναβίτη: Τιμή στην Ελληνίδα Μικρασιάτισσα της «πρωτοσποράς».
  • Κυριακή Αμαραντίδου: Ας μορφώσωμεν τας θυγατέρας μας Ελληνοπρεπώς!: Η εκπαίδευση θηλέων μέσα από τις στήλες της εφημερίδας «Αργοναύτης».
  • Σούλα Αντωνίου: Η ανάδυση της γυναικείας υποκειμενικότητας στην Κων/πολη του 19ου -20ου αι.
  • Μιχάλης Βαρλάς Η Σμυρνιά ως εικόνα και ως υποκείμενο στις αρχειακές πηγές.
  • Μαρία Βεϊνόγλου Η Ρωμηά των μεσοαστικών κέντρων της Καππαδοκίας, μέσα από την Aσιανή Μυθιστορία «Συλλαίος» του Νικ. Βακαλόπουλου.
  • Φωτεινή Καραμαλούδη: Το θέατρο στη Μ. Ασία και η ανάδειξη γυναικών ηθοποιών ως αποτόκου του πολιτισμικού τους επιπέδου και της οικονομικής ανάπτυξης.
  • Θοδωρής Κοντάρας: Η Σμυρνιά. Το πορτρέτο των γυναικών της Ιωνίας, μέσα από τους χαρακτηρισμούς στα γλωσσικά ιδιώματα της Ερυθραίας και της Σμύρνης.
  • Κων/νος Νίγδελης: Καππαδοκία, γυναικών δρώμενα.
  • Θεοδόσης Πυλαρινός: Πληροφορίες για τα Παρθεναγωγεία και την Εκπαίδευση των θηλέων από τον Φάρο της Ανατολής και το αρχείο του Μ. Ευαγγελίδη στις αρχές του 20ου αι.
  • Νίκος Τόμπρος: Η σωματειακή δράση των μικρασιατισσών (1877-1922) : Χώροι πολιτικών και εθνικών κινητοποιήσεων.
  • Αθανάσιος Φραγκούλης: Το Ομήρειο Παρθεναγωγείο και η εκπαίδευση των γυναικών στη Σμύρνη.
  • Κων/νος Φωτιάδης: Η γυναίκα του Πόντου στην περίοδο της Γενοκτονίας.
2017

8ο Συμπόσιο

Λίγο πριν την 100/ετία: Πώς και γιατί οι Έλληνες υπέστησαν τη μεγαλύτερη Καταστροφή της Ιστορίας τους

Τιμώμενο πρόσωπο ο Γιάννης Χαραλάμπους

Εισηγητές

  • Γιώργος Θ. Μαυρογορδάτος: Για μια απροκατάληπτη προσέγγιση των πολιτικών και των στρατιωτικών ευθυνών της Μικρασιατικής Καταστροφής.
  • Άλκης Ρήγος: Από το ζενίθ της συνθήκης των Σεβρών στο ναδίρ της συνθήκης της Λωζάνης: Αιτίες και πολιτικές συνέπειες.
  • Θάνος Βερέμης: Ποια τα αίτια της Καταστροφής.
  • Άγγελος Συρίγος: Γιατί δεν είχαμε «Μικρασιατική Καταστροφή» και στη συνδιάσκεψη της Λωζάνης.
  • Σωτήρης Ριζάς: Στρατηγικές και πολιτικές όψεις της Μικρασιατικής Καταστροφής.
  • Δημήτρης Σταματόπουλος: Μουχατζίρηδες και Πρόσφυγες του 1922 ως καταστροφή του αυτοκρατορικού χώρου.
  • Γεώργιος Μαργαρίτης: Πολιτικές και στρατιωτικές προοπτικές της Ελλάδας στη Μ. Ασία στο τέλος του Μεγάλου πολέμου (Α΄Παγκ. Πόλεμος).
  • Βλάσης Αγτζίδης: Από τον Δραγούμη στον Μπεναρόγια: Το αντιπολεμικό-αντιμικρασιατικό συναίσθημα στην Ελλάδα και η συμβολή του στην Μικρασιατική Καταστροφή.
  • Σπυρίδων Πλουμίδης: Τα πολιτικά αίτια της ήττας του 1922.
  • Ηλίας Νικολακόπουλος: Οι τραυματικές εκλογές του 1920.
  • Σία Αναγνωστοπούλου: Ο Μικρασιατικός Ελληνισμός μπροστά στη μεγάλη αλλαγή της Ιστορίας.